Ekainaren 5ean, Ingurumenaren Mundu Egunak, energia-eredu jasangarriago baterantz aurrera egiteko premia gogorarazten digu. Hala ere, askotan ahaztu egiten dugu trantsizio energetikoa ez dagoela soilik energia berriztagarria ekoiztearen mende; beste zerbait ere bada funtsezkoa: energia hori modu eraginkor, seguru eta jasangarrian biltegiratzeko gai izatea.

Elektrifikazioa abiadura handian ari da aurrera egiten. Ibilgailu elektrikoak, energia berriztagarriak, industria deskarbonizatua, sare adimendunak edo mugikortasun-irtenbide berriak datozen hamarkadak markatuko dituen eraldaketaren parte dira dagoeneko. Baina aldaketa horien guztien atzean erronka teknologiko funtsezko bat dago: energia hori modu fidagarri eta eskalagarrian nola biltegiratu eta kudeatu.

Testuinguru horretan, bateriak eta energia biltegiratzeko teknologiak pieza estrategiko bihurtu dira, ez bakarrik ingurumenaren ikuspegitik, baita ikuspegi industrial eta geopolitikotik ere. Gaur egun, Europak erronka bikoitza du aurrean: trantsizio energetikoa bizkortzea eta, aldi berean, bere mendekotasun teknologikoa eta lehengai kritikoekiko mendekotasuna murriztea, gero eta lehiakorragoa den agertoki globalean.

Horregatik, eztabaida ezin da mugatu bateria gehiago edukitzera; teknologia hobeak garatzera bideratu behar da: jasangarriagoak, seguruagoak, eraginkorragoak eta aplikazio bakoitzaren benetako beharretara hobeto egokituak. Energia biltegiratzeko hurrengo belaunaldiak errendimendua, kostua, birziklagarritasuna, segurtasuna eta materialen eskuragarritasuna uztartu beharko ditu.

Sodiozko bateriak, erredox fluxuko bateriak, sufrezko bateriak, elektrolito aurreratuak, biltegiratze termikoa eta energia kudeatzeko beste irtenbide berri batzuk ahalegin horren parte dira, energia-sistema erresilienteagoak eta jasangarriagoak eraikitzeko. Izan ere, trantsizio energetikoa ez da posible izango gizarte osoarentzat eskalagarriak eta eskuragarriak diren teknologiak garatzeko gai ez bagara.

Gainera, energia biltegiratzeak ez dio eragiten soilik automobilgintzari edo energia berriztagarriei. Gaur egun, droneetarako, aireko mugikortasunerako, industriarako, datu-zentroetarako, ehun adimendunetarako edo elektronika malgurako bateriez ere ari gara. Energia elementu isolatu izateari uzten ari zaio, eta etorkizuneko industria-berrikuntzaren zati handi bat baldintzatuko duen azpiegitura teknologiko zeharkako bihurtzen ari da.

Paradigma-aldaketa horrek energia-berrikuntza ulertzeko modua ere berriz pentsatzera behartzen gaitu. Jada ez da nahikoa autonomia handiagoa duen bateria bat garatzea. Erronka askoz zabalagoa da: segurtasuna, kudeaketa termikoa, karga azkarra, jasangarritasuna, digitalizazioa eta fabrikazio industrialerako gaitasuna integratzea, gero eta konplexuagoak diren eta aplikazio desberdinetara egokitutako irtenbideetan.

Gainera, trantsizio energetikoa ezin izango da mantendu lehengai kritikoen erronkari heltzen ez badiogu. Litioaren, nikelaren, kobaltoaren edo grafitoaren mundu-mailako eskari gero eta handiagoak tentsio geopolitikoak eta hornidura-katearen gaineko arriskuak sortzen ari da, eta Europak ezin ditu horiek alde batera utzi. Horregatik, material ugariago eta eskuragarriagoetan oinarritutako teknologiak ikertzea lehentasun estrategiko bihurtu da.

Agertoki honetan, Europak bere gaitasun zientifikoa eta industriala indartu behar du, funtsezko teknologietan kanpoko garapenen mende soilik ez egoteko. Energia biltegiratzea datozen hamarkadetako lehiakortasun teknologikoaren ardatz nagusietako bat izango da, eta ezagutza propioa sortzeko gaitasunak alde garrantzitsuak markatuko ditu industria-, ekonomia- eta estrategia-mailan.

Era berean, funtsezkoa izango da zientziaren, industriaren eta erakundeen arteko lankidetza bizkortzea, laborategiaren eta merkatuaren arteko distantzia murrizteko. Teknologia itxaropentsu asko existitzen dira dagoeneko, baina erronka handia da teknologia horiek aplikazio errealetan modu lehiakor, eskalagarri eta jasangarrian fabrikatu ahal izatea.

Trantsizio energetikoa ez da klima-kontu bat bakarrik izango. Berrikuntzaren, industriaren eta gaitasun teknologikoaren kontua ere izango da. Eta bide horretan, energia biltegiratzeak duela urte gutxi imajinatzen genuena baino askoz ere rol erabakigarriagoa izango du.

Nuria Gisbert, CIC energiGUNEko zuzendari nagusia; Energiaren Euskal Itunari buruzko Eusko Legebiltzarreko Aditu Batzordeko kidea, Green Deal Gasteizko batzorde zientifiko aholkulariko kidea eta Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzarako Euskal Kontseiluko Aholkularitza Batzorde Zientifikoko kidea.

Cookies on this website are used to personalize content and advertisements, provide social media features, and analyze traffic. You can get more information and configure your preferences HERE