2027ko otsailaren 18a gorriz markatuta dago Europako baterien industriaren egutegian. Egun horretatik aurrera, Europar Batasunean merkatuan sartzen edo zerbitzuan jartzen diren ibilgailu elektrikoetarako eta garraiobide arinetarako bateriek, baita 2 kWh-tik gorako edukiera duten industria-bateriek ere, dagokien Baterien Pasaporte Digitala izan beharko dute.

Neurriaren helburua da bateria bakoitzak identitate digital bat izatea, eta haren bidez osaerari, prestazioei, jasangarritasunari eta bizi-zikloari buruzko informazioa eskuratu ahal izatea. Erabiltzailearentzat ikusgai dagoen elementua QR kode bat izango bada ere, haren atzean hainbat eragilerengandik datozen datuak bildu eta eguneratzeko gai den azpiegitura bat egon beharko da.

Eta hor dago zailtasuna. Pasaportea ezartzea ez da identifikatzaile bat sortzera mugatzen; fabrikatzaileek, hornitzaileek, integratzaileek eta operadoreek informazio bateragarri, fidagarri eta behar denean eskuragarri dagoenarekin lan egitea lortu behar da. Europak urteak daramatza estandarrak eta datu-ereduak prestatzen, baina, indarrean sartzeko hilabete gutxi falta direnean, galdera jada ez da arau-esparru nahikorik ba ote dagoen, baizik eta industria gai izango ote den hori bere benetako eragiketetara eramateko.

ABIADURA DESBERDINETAN AURRERA DOAN INDUSTRIA

Eskura dauden argazki adierazgarrienetako bat Europako Batzordeak berak eskaintzen du. 2026ko uztailean, DG GROWek baterien balio-kateko 91 parte-hartzaileri egindako inkesta baten emaitzak aurkeztu zituen; laginean enpresa handiak ziren nagusi, eta guztizkoaren % 63 ordezkatzen zuten.

Emaitzek mugimenduan dagoen industria bat erakusten dute, nahiz eta trantsizioa osatzetik urrun egon oraindik. Erakundeen % 12k soilik uste zuen bere prestutasun-maila «oso aurreratua» zela, eta beste % 15ek «aurreratutzat» jo zuen. Guztira, % 27k baino ez zuen adierazi heldutasun-maila gorenen artean zegoela; % 34 tarteko egoeran zegoen, eta gainerako % 39a hasierako fase batean zegoen edo oraindik ez zen hasi.

Horrek ez du esan nahi enpresak geldirik daudenik. % 58 dagoeneko datuak biltzen eta mapatzen ari da, % 54 hornitzaileak inplikatzen hasi da eta % 49 informazio-sistemak egokitzen ari da. Hala ere, % 34k baino ez zituen abian jarriak proiektu pilotuak edo proba-jarduerak.

Aldea garrantzitsua da, benetako erronka sistemek elkarren artean komunikatu behar dutenean agertzen delako. Izan ere, % 15ek bakarrik identifikatzen zituen QR kodeak eta identifikatzaile bakarrak ahalegin handiena eskatuko duten arlo teknikoen artean; hornitzaileen datuen integrazioa, berriz, % 51ra iristen zen.

Mezua argia da: arazoa ez da QR kodea, baizik eta haren atzean egon behar duen guztia.

Pasaporteak beharko duen informazioa lehengaien ekoizleen, materialen eta zelulen fabrikatzaileen, integratzaileen, ibilgailu-fabrikatzaileen eta, ondoren, konponketan, bigarren bizitzan edo birziklapenean espezializatutako enpresen artean banatuta dago. Enpresa bakar batek ez ditu nahitaez bere kabuz erabili beharko dituen datu guztiak kontrolatzen.

Horregatik, Batzordeak ezarpenaren oztopo nagusiez galdetu zuenean, informazioaren eskuragarritasuna eta kalitatea lehen postuan agertu ziren, parte-hartzaileen % 63k aipatuta. Ondoren etorri ziren rolak eta erantzukizunak definitzea (% 59), bizi-zikloan zehar datu dinamikoak kudeatzea (% 58) eta ezarpen teknikoa eta elkarreragingarritasuna (% 53).

Presioa areagotu egiten da egutegiari begiratzean. % 35ek soilik adierazi zuen oso edo nahiko konfiantza zuela beharrezko datuak 2027ko otsailerako bere balio-katean eskuragarri egongo zirela; % 41ek, berriz, garaiz lortzeko konfiantza gutxi edo batere ez zuen.

Beraz, irudia ez da prestatu gabeko industria batena, baina ezta etxeko lan guztiak eginda dituen sektore batena ere. Enpresa askok prozesua hasi dute, baina araudiaren azterketatik informazioaren benetako integraziora igarotzea da oraindik egiteko dagoen lan handienetako bat.

EUROPAK BADU AZPIEGITURA; ORAIN DATUAK FALTA DIRA

Azterketa enpresetatik azpiegitura komunera eramanez gero, egoera hobea da. 2026an, Europak hainbat urrats eman ditu, eta horiek pentsarazten dute beharrezko elementu teknikoen zati handi bat eskuragarri egongo dela 2027ko otsaila iristen denerako.

Aurrerapen garrantzitsuenetako bat uztailaren 20an gertatu zen, Digital Product Passport-aren Europako erregistroa martxan hasi zenean. Ekosistemaren funtsezko pieza horrek identifikatzaileak, operadoreen informazioa eta pasaporteak aurkitu eta egiaztatzeko beharrezkoak diren zenbait metadatu erregistratzeko aukera ematen du.

Aldi berean, CEN eta CENELEC zortzi estandar harmonizatutan aritu dira lanean, identifikatzaile bakarrei, datu-euskarriei, programazio-interfazeei, truke-protokoloei, elkarreragingarritasunari eta biltegiratzeari buruz. Sei 2026ko uztailean jada onartuta zeuden; gainerako biei buruzko erabakia, berriz, Batzordearen ibilbide-orriak irailerako aurreikusten zuen.

Lan teknikoa dirudien arren, funtsezkoa da: enpresa bakoitzak atributu berak modu desberdinean deskribatzen baditu edo identifikatzaile bateraezinak erabiltzen baditu, pasaportea elkarren artean isolatutako soluzioen bilduma bihurtzeko arriskua dago.

Batzordeak beste puntu kritiko batean ere egin du aurrera: enpresek zer informazio kudeatu beharko duten zehaztasun handiagoz definitzea. 2026ko abuztuan, 71 datu-puntu biltzen dituen gida eguneratua argitaratu zuen, bakoitzaren oinarri juridikoa eta bateria-kategoria desberdinetan duen aplikagarritasuna adierazita.

Gidak ziurgabetasuna murrizten du, baina datu bat nahitaezkotzat identifikatzeak ez du esan nahi enpresaren barruan dagoenik dagoeneko, bereziki hornidura-katean hainbat maila gorago dauden eragileengandik datorrenean. Gainera, atributu batzuk egonkor mantenduko diren arren, beste batzuk erabilerarekin aldatuko dira; hortaz, pasaporteak informazio-azpiegitura bizi baten moduan funtzionatu beharko du.

Testuinguru horretan, BatteryPass-Readyk ingurune bat jarri zuen martxan 2026ko ekainean, fabrikatzaileek eta hornitzaileek beren datuak baliozkotu eta beren soluzioen elkarreragingarritasuna egiaztatu ahal izateko. Plataforma hamaika proba-agertokirekin hasi zen, eta ehun bazkide eta erakunde laguntzaile baino gehiagoren ekarpenetatik abiatuta garatu zen.

Ekimen horiei esker egiaztatu daiteke datuak osorik dauden, formatu egokian transmititzen diren eta sistema desberdinek interpretatu ditzaketen. Badirudi Europa azkar ari dela informazioa ibiltzeko behar diren bideak eraikitzen. Erronka da enpresek beharrezko erregaia izatea: datu osoak, fidagarriak eta trazagarriak.

QR KODE BERRI BAT BAINO ASKOZ GEHIAGO

Araudiaren presioak gaur egungo ahaleginaren zati handi bat azaltzen du, baina Baterien Pasaporte Digitala betebehar berri batera mugatzea haren berehalako ondorioarekin soilik geratzea litzateke.

Industriak baterien bizitza erabilgarriaren zati esanguratsu batean informazioa haiekin batera joango den azpiegitura bat sortzea lortzen badu, aukerak produktu batek araua betetzen duela frogatzetik askoz harago doaz. Gaur araudiak hala eskatuta bildu behar diren datu berak mantentze-lanarekin, konponketarekin, berrerabilerarekin, bigarren bizitzarekin edo birziklapenarekin lotutako erabakiak hobetzeko erabili ahal izango dira.

Pentsa dezagun lehen erabileraren amaierara iritsi den bateria batean. Zer egin erabakitzeko, baliteke haren osaera, hasierako ezaugarriak eta erabilerari edo egoerari buruzko zenbait datu ezagutu behar izatea. Informazio hori galdu bada, saiakuntzen edo karakterizazio-prozesu gehigarrien bidez berreraiki beharko da; identitate digital bati lotuta mantentzen bada, berriz, erabakiak azkarrago eta informazio gehiagorekin hartu ahal izango dira.

Pasaporteak ekonomia zirkularraren oztopo handietako bat murrizten ere lagun dezake: produktu batek jabea, aplikazioa edo bizi-zikloaren fasea aldatzen duenean informazioa galtzea. Fabrikatzaileak baditu agian konpontzailearengana iristen ez diren datuak; bigarren bizitzako operadoreak beste sistema batean gordetako informazioa behar du; eta birziklatzaileak desiragarria litzatekeena baino askoz informazio gutxiago duen produktu bat jaso dezake.

Aukera hori benetan gauzatzeko, beharrezkoa izango da zehaztea nork kontsulta dezakeen datu bakoitza, nola babestuko den informazio konfidentziala eta nork hartu beharko duen denborarekin aldatzen den informazioa eguneratzeko erantzukizuna. Horregatik, erronka teknologikoa bezain antolakuntzakoa da: ez da nahikoa izango software-soluzio bat erosi eta QR kode batera konektatzea; enpresek prozesuak berrikusi, arduradunak identifikatu, hornitzaileak inplikatu eta datuen kalitatea bermatzeko mekanismoak ezarri beharko dituzte.

Badirudi Europa nahiko ondo prestatuta iritsiko dela esparru komunari dagokionez: erregistroa martxan dago, estandarrak aurrera doaz eta enpresek beren soluzioak probatzeko inguruneak dituzte. Egoera ez da hain homogeneoa datuak benetan biltzeko eta partekatzeko duten gaitasunari begiratuta. Datozen hilabeteak erabakigarriak izango dira sistemak konektatzeko eta informazioak balio-katea zeharkatu dezakeela egiaztatzeko, kalitatea eta esanahia galdu gabe.

2027ko otsaila ez litzateke soilik azken epe gisa interpretatu behar, baterien industrian datuen kudeaketak gero eta pisu handiagoa izango duen etapa baten hasiera gisa baizik. Pasaportea sendotu ahala, karakterizazio aurreratuak, jasangarritasunak, bizi-zikloaren analisiak, bigarren bizitzak, birziklapenak eta digitalizazioak garrantzi handiagoa hartuko dute, ez bakarrik eskakizun berriak betetzen lagunduko dutelako, baizik eta informazio hori balio handiagoko industria-erabaki bihurtzen lagunduko dutelako.

Badirudi Europak Baterien Pasaporte Digitala errealitate bihurtzeko bidearen zati handi bat egin duela. Orain, seguruenik zatirik zailena geratzen da: balio-kate osoa hura erabiltzeko gai izatea.

Izan ere, sistema derrigorrezkoa denean, benetako erronka ez da pasaporte digital bat sortzea izango, baizik eta haren atzean informazio fidagarria, elkarreragingarria eta trazagarria dagoela bermatzea, bateria bakoitza hobeto ezagutzeko eta haren bizi-ziklo osoan erabaki hobeak hartzeko aukera emango duena.

Cookies on this website are used to personalize content and advertisements, provide social media features, and analyze traffic. You can get more information and configure your preferences HERE