AURKITU INTERESGARRIA DITUEN EDUKIAK
Duela urte gutxi batzuk arte, bazirudien sodio-ioizko bateriak batez ere energia biltegiratzeko sistema geldikorretara eta energia-dentsitateak garrantzi berezirik ez zuen aplikazioetara bideratuta zeudela.
2026an, ordea, muga hori lausotzen hasi da.
CATLek 175 Wh/kg-ko energia-dentsitatea lortu du Naxtra sodio-ioizko bateriarekin, eta, CHANGANekin batera, teknologia hori daraman seriean ekoitzitako turismo bat aurkeztu zuen 2026ko otsailean, iragarritako 400 kilometrotik gorako autonomiarekin. CATLen arabera, ibilgailua 2026aren erdialdean merkaturatzea aurreikusita zegoen. Konpainiak, gainera, hornidura-katea heldu ahala, teknologia horren autonomia 500–600 kilometrora irits litekeela planteatzen du. (CATL)
Biltegiratze geldikorra are azkarrago ari da aurrera egiten. CATLek eta HyperStrongek hiru urtean 60 GWh sodio-ioizko bateria hornitzeko akordioa sinatu dute; bestalde, CATLek eta Alfenek Europan 5 GWh-ko sodio-ioizko biltegiratzea hedatzeko lankidetza adostu dute.
Beraz, sodioa ezin da jada etorkizun handiko teknologia huts gisa hartu. Industrializazioaren eta merkataritza-hedapenaren fase batean sartzen ari da, nahiz eta heldutasun-maila nabarmen aldatzen den aplikazioaren arabera.
Horrek egin beharko genukeen galdera ere aldatzen du.
Jada ez da hau:
Sodioak litioa ordezka dezake?
Baizik eta hau:
Non du zentzua sodioa erabiltzeak, eta non dute oraindik abantaila beste kimika batzuek?
Sodio-ioizko bateriei buruz gehien errepikatu den argudioetako bat litio-ioizko bateriek baino energia-dentsitate txikiagoa dutela izan da beti.
Alderdi hori kontuan hartu beharra dago oraindik ere, baina egungo egoera askoz ñabartuagoa da.
CATLen Naxtrak 175 Wh/kg lortzen ditu; Farasis Energyk, berriz, 180 Wh/kg-ko energia-dentsitatea duen Na-ion bateria bat iragarri du, energia biltegiratzera bideratua eta autonomia ertaineko ibilgailu elektrikoetarako, start-stop sistemetarako eta energia biltegiratzeko berariaz diseinatua.
Datu horiek erakusten dute sodio-ioizko teknologia zenbateraino hurbiltzen ari den orain arte LFPk hartu duen eremura. Farasisek bere teknologia-zorroaren barruan 180 Wh/kg adierazten ditu sodio-ioizko soluziorako; lehen belaunaldiko LFPrako 220 Wh/kg, eta bigarrenerako 240 Wh/kg. Energia-dentsitate handiagoa eskatzen duten aplikazioetara bideratutako nikel-eduki ertaineko NCM gelaxkek 260 eta 290 Wh/kg arteko balioak dituzte.
Nolanahi ere, konparazioak zuhurtziaz interpretatu behar dira. Fabrikatzaileek ez dituzte beti errendimendu-datuak integrazio-maila berean —gelaxka, modulua edo packa— edo baldintza berberetan ematen; hortaz, merkatuan argitaratutako zifra guztiak ez dira zuzenean alderagarriak.
Gainera, masa-unitateko energia-dentsitateak ez du dena azaltzen. Energia-dentsitate bolumetrikoa —bolumen jakin batean zenbat energia biltegira daitekeen— funtsezko aldagaia da, bereziki automobilgintzan eta erabilgarri dagoen espazioa pisua bezain mugatzailea izan daitekeen beste aplikazio batzuetan. Hala ere, fabrikatzaileek ez dituzte oraindik modu homogeneoan argitaratzen Wh/L datuak sodio-ioizko eta LFP soluzio horietarako, eta horrek zaildu egiten du baldintza baliokideetan alderatzea.
Beraz, egungo egoera «sodioa litioaren aurka» planteamendu soil bat baino interesgarriagoa da: sodio-ioizko teknologia LFP soluzio batzuetara hurbiltzen hasi da, baina energia-dentsitatea maximizatzeko berariaz garatutako litio-kimiken azpitik dago oraindik.
Eta alde hori funtsezkoa da benetan non eman dezakeen balioa ulertzeko.
Energia-biltegiratze geldikorra Na-ion baterientzako aplikazio naturalenetako bat da oraindik ere, baina ez gara etorkizuneko potentzialaz soilik ari.
Energia berriztagarrien instalazio bati, industria-instalazio bati edo sare elektrikoari konektatutako sistema batean, bateriaren pisuak askoz garrantzi txikiagoa du auto batean baino. Aldiz, bizitza erabilgarria, segurtasuna, sistemaren guztizko kostua, lehengaien eskuragarritasuna eta portaera termikoa askoz garrantzitsuagoak dira.
Hain zuzen ere, hor agertzen ditu sodioak bereziki interesgarriak diren ezaugarriak.
CIC energiGUNEn aspalditik azpimarratzen dugu Na-ion teknologien indargune nagusien artean daudela lehengaien eskuragarritasuna, jasangarritasuna eta portaera termiko erakargarria. Gainera, sodioa ugaria da eta geografikoki oso zabalduta dago; horri esker, baterien balio-katea gaur egun baldintzatzen duten lehengai kritiko batzuekiko mendekotasuna murriztu daiteke.
Eta merkatua dagoeneko proposamen hori berresten hasi da.
CATLek TENER Sodium garatu du berariaz energia biltegiratzeko, eta ekoizpen-lineak martxan jartzeko lanak amaitu dituela adierazi du. Konpainiak 2026ko irailean Txinako bezeroei lehen entregak egiten hastea aurreikusten du, urtea amaitu aurretik metatutako 1 GWh-ra iristea eta 2027ko ekainean nazioarteko entregak hastea. (CATL TENER Sodium)
Horri gehitu behar zaizkio HyperStrongekin egindako 60 GWh-ko akordioa eta Europan Alfenekin adostutako 5 GWh-ko lankidetza.
Biltegiratze geldikorrean, beraz, galdera ez da hainbeste sodioak zentzua izan dezakeen, baizik eta zer proiektutan eta zer baldintza ekonomikotan lehiatu daitekeen dagoeneko oso helduak diren LFP sistemekin.
Tenperatura baxuko portaera sodio-ioizko baterien belaunaldi berri batzuen ezaugarri interesgarrienetako bat bihurtzen ari da, baina ez da sodio-ioizko edozein gelaxkaren berezko ezaugarria.
CATLek argitaratutako saiakuntzen arabera, Naxtrak gaitasunaren % 90 baino gehiago mantentzen du −40 °C-an; −30 °C-an, LFP bateria baliokide batek baino ia hiru aldiz deskarga-potentzia handiagoa ematen du, eta −50 °C-rainoko tenperaturetan potentzia hornitzen jarrai dezake. Fabrikatzaileak emandako datuak dira, baina erakusten dute zergatik ari den tenperatura baxuko portaera horrenbesteko protagonismoa hartzen Na-ion teknologiaren estrategia komertzialean. Prestazio horiek gelaxkaren diseinu osoaren —elektrodoetako materialen, elektrolitoaren eta interfazeen— emaitza gisa ulertu behar dira, eta ez sodioa erabiltzearen ondorio zuzen huts gisa.
Horrek beste aldagai bat sartzen du teknologien arteko konparazioan.
Bateria batek ez du zertan eskuragarri dagoen energia-dentsitaterik handiena izan soluziorik onena izateko, aplikazioak tenperatura oso baxuetan modu fidagarrian funtzionatu behar badu.
Eskualde hotzetan erabiltzen diren ibilgailuek, kanpoaldeko sistema geldikorrek eta industria-aplikazio jakin batzuek onura berezia atera diezaiokete ezaugarri horri.
CATL ideia hori arkitektura hibridoetara ere eramaten ari da. Haren kimika anitzeko baterien estrategiak sodio-LFP konfigurazio bat aurreikusten du: Na-ion teknologiak tenperatura baxuetan dituen prestazioak beste kimika batekin konbinatzen ditu, sistema berean behar desberdinei erantzuteko.
Seguruenik, hemen aldatu da gehien sodioari buruzko pertzepzioa.
Urte luzez, mugikortasuna Na-ion teknologiaren aplikaziorik zailenetako bat zela uste izan da, energia-dentsitate txikiagoa duelako.
Baina 175–180 Wh/kg ingurura iristeak ekuazio hori aldatzen hasi da.
2026ko otsailean, CATLek eta CHANGANek Naxtran oinarritutako seriean ekoitzitako Na-ion turismo bat aurkeztu zuten. Besteak beste Cell-to-Pack integrazioari esker, CATLek 400 kilometrotik gorako autonomia iragarri du konfigurazio horretarako.
Farasisek ere urratsak egin ditu norabide horretan. Haren sodio-teknologiaren lehen belaunaldia 2023aren amaieran ekoizpen-linetik atera zen ibilgailu elektriko batean integratu zen, eta 180 Wh/kg-ko teknologiarik berriena autonomia ertaineko ibilgailu elektrikoetara bideratuta dago berariaz. (Farasis Energy)
Garraio astuna ere bide hori aztertzen hasi da. 2025eko urrian, HiNa Battery-k eta Golden Dragonek sodio-ioizko bateriak zituen 49 tonako kamioi-traktore elektriko bat aurkeztu zuten, erabilera intentsiboko agertokietarako; horietan, karga azkarra, tenperatura-tarte zabalean funtzionatzea eta deskarga sakonak jasateko gaitasuna bereziki garrantzitsuak izan daitezke. (HiNa Battery)
Beraz, jada ez da egokia sodioa mugikortasunerako balio ez duela besterik gabe esatea.
Kontua da zer mugikortasun motatarako den egokia.
Hiriko ibilgailuetarako, autonomia ertaineko autoetarako, ibilbide aurreikusgarriak dituzten flotetarako edo ibilgailu komertzial jakin batzuetarako, Na-ion teknologiak duela urte gutxi baino proposamen teknologiko askoz errealistagoa eskaintzen hasi da.
Kostuak murrizteko potentziala sodioaren aldeko beste argudio nagusietako bat da, baina hemen ere zuhurtzia behar da.
Sodioa ugaria da eta geografikoki oso zabalduta dago; gainera, kimika jakin batzuek material kritikoen erabilera murrizteko aukera ematen dute. Horrek egiturazko abantaila potentziala eskaintzen du kostuei eta hornidura-katearen erresilientziari dagokienez. CIC energiGUNEk aztertu du, hain zuzen ere, kostuak, jasangarritasunak eta materialen eskuragarritasunak nola baldintza dezaketen Na-ion teknologiaren etorkizuneko posizionamendua.
Baina potentzialki merkeagoak diren lehengaiak izateak ez du automatikoki esan nahi merkatuan dagoen sodio-ioizko bateria bat gaur egun beti LFP bateria bat baino merkeagoa denik.
LFP teknologiak ekoizpen-bolumen izugarriak, garatutako hornidura-katea eta urteetako industria-optimizazioa ditu alde. Na-ion oraindik ekosistema hori eraikitzen ari da.
CATLek, esaterako, adierazi du ehun ingeniaritza-arazo baino gehiago konpondu behar izan dituela sodio-ioizko teknologia industrializatzeko, eta inbertsio handiak egiten ari da ekoizpen-ahalmena handitzeko.
Horregatik, datozen urteetako adierazlerik garrantzitsuenetako bat ez da izango soilik sodioak zenbat Wh/kg lortzen dituen.
Garrantzitsua izango da jakitea eskalan ekoitzitako kWh bakoitzak zenbat balio duen, bateriak zenbat irauten duen, zer eraginkortasun duen, zer mantentze-lan behar dituen eta sistemaren bizitza erabilgari osoan zer kostu duen.
CIC energiGUNEn defendatzen dugu Na-ion teknologien industria-ebaluazioak, energia-dentsitateaz gain, beste alderdi batzuk ere hartu behar dituela kontuan: gaitasunaren atxikipena, osasun-egoera, segurtasuna, ziklo bakoitzeko kostua eta bizi-zikloaren analisia.
Badira, ordea, energia-dentsitatearen aldea konpentsatzea zaila den sektoreak.
Naxtraren 175 Wh/kg-ko balioa aurrerapauso oso esanguratsua da sodio-ioizko teknologiarentzat, baina oraindik alde handiak daude masa-unitateko energia maximizatzeko berariaz diseinatutako litio-teknologiekin alderatuta.
Energia-dentsitatea maximizatzera bideratutako litio-teknologiek lortutako mailaren erreferentzia gisa, CATLek Qilinen hirugarren belaunaldia aurkeztu du autonomia handiko premium ibilgailuetarako, eta gelaxka-mailan 280 Wh/kg-ra iristen da.
Gehitutako kilogramo bakoitzak autonomia, karga erabilgarria edo eraginkortasuna zuzenean kaltetzen duenean, alde horiek funtsezkoak dira oraindik.
Hori dela eta, gaur egun sodio-ioizko bateriak desabantailan daude autonomia oso handiko premium ibilgailuetan, abiazio elektrikoan, eVTOLetan eta pisuarekiko zein bolumenarekiko oso sentikorrak diren beste sistema batzuetan.
Horrek ez du esan nahi Na-ion inoiz merkatu horietako batzuetara iritsi ezin denik.
Esan nahi du gaur egun eskuragarri dauden prestazioekin beste kimika batzuek energia/pisu erlazio hobea eskaintzen dutela.
Konparazio sinpleak zailtzen dituen beste alderdi bat dago: sodio-ioizko teknologia ez da kimika bakarra.
Sodio-ioizko baterietarako material-familia nagusien barruan, prestazio eta konpromiso oso desberdinak dituzten soluzioak aurkitzen ditugu.
Prusiako Urdina motako materialek (Prussian Blue) kostu txikia izateko potentziala dute eta lehengai ugariak zein prozesu nahiko sinpleak erabiltzen dituzte; hala ere, energia-dentsitateari lotutako mugak eta egonkortasun-arazo jakin batzuk dituzte.
Oxido geruzatuek gaur egun Na-ion teknologiaren barruan energia-dentsitaterik handiena eskaintzen dute eta, horregatik, LFP bezalako soluzioetara gehien hurbil daitezkeenak dira. Hala ere, degradazioarekin eta egitura-egonkortasunarekin lotutako erronkak daude oraindik.
Material polianionikoak, berriz, sendotasunagatik eta egonkortasunagatik nabarmentzen dira, baina, oro har, energia-dentsitateari uko egin behar izaten diote neurri batean.
Horri guztiari karbono gogorraren (hard carbon), elektrolitoen, interfazeen, gelaxken diseinuaren eta fabrikazio-prozesuen eginkizuna gehitu behar zaio.
Horregatik, sodioak non duen zentzua galdetzean ere ez dago erantzun bakarra.
Aukeraketa sistema osoaren mailan egin behar da, aplikazio bakoitzaren eskakizun zehatzak kontuan hartuta: energia, potentzia, tenperatura, segurtasuna, bizitza erabilgarria, kostua, jasangarritasuna eta eskalagarritasuna.
Agian, hori da merkatuak erakusten duen aldaketarik garrantzitsuena.
Fabrikatzaileen estrategiak ere kimika bakar batek segmentu guztietan nagusi izan behar duelako ideia atzean uzten hasi dira.
CATLek jada kimika anitzeko aroaz hitz egiten du: Na-ion, LFP eta NMC modu osagarrian erabil daitezke, eta baita arkitektura berean integratu ere, teknologia bakoitzaren indargune espezifikoak aprobetxatzeko.
Ikuspegi hori bat dator CIC energiGUNEn defendatzen dugunarekin: energia-biltegiratzearen hurrengo belaunaldiak errendimendua, kostua, birziklagarritasuna, segurtasuna eta materialen eskuragarritasuna orekatu beharko ditu, soluzio bakoitza aplikazioaren benetako beharretara egokituz.
Beraz, galdera ez litzateke jada izan behar sodioak litioa ordezkatuko ote duen.
Sodioak ez du litioa ordezkatu behar arrakasta izateko. Aplikazio jakin batzuetarako, prestazioen, kostuaren, segurtasunaren, portaera termikoaren, lehengaien eskuragarritasunaren eta jasangarritasunaren konbinazio egokiagoa eskaintzen duela frogatu behar du.
Eta azken hilabeteetako industria-mugimenduek erakusten dute ikerketatik merkataritza-aplikazioetarako trantsizio hori hasi dela dagoeneko.
CIC energiGUNEn sodio-ioizko teknologien garapen-kate osoan egiten dugu lan: material aktiboetatik, karbono gogorretatik eta elektrolitoetatik hasi, eta prozesaketa, prototipatzea, benchmarking-a, eskalatzea eta industriaurreko balidazioraino. Ikuspegi integratu horri esker, ez dugu soilik ebaluatzen kimika jakin batek laborategian funtzionatzen duen; industria-aplikazio zehatz baterako soluzio erreproduzigarri, eskalagarri eta lehiakor bihur daitekeen ere aztertzen dugu. (Ezagutu Na-ion teknologiaren eskalagarritasunari buruz dugun ikuspegia)
Izan ere, hurrengo bateria-belaunaldian ziurrenik ez da egongo denetarako teknologia irabazle bakar bat.
Behar bakoitzerako teknologia egokia egongo da.
Teknologia honen egungo egoera xehetasun handiagoz aztertu nahi dutenentzat, CIC energiGUNEk “Sodium Batteries Review. Technology Status, Industrial Readiness and Strategic Outlook” white papera prestatu du.
Txostenak ikuspegi orokorra eskaintzen du sodio-ioizko teknologiaren egoeraz, haren balio-proposamenaz, erronka tekniko eta kimiko nagusiez, industria-heldutasunaz, merkatu-aukeraz, kostuen arloko posizionamenduaz, jasangarritasunaz eta araudiaz, baita eskala handiko merkataritza-harrerarantz izango duen bilakaera baldintzatuko duten aldagaiez ere.
Bereziki bateria-fabrikatzaileei, material-hornitzaileei, OEMei, energia-biltegiratzeko sistemen garatzaileei, inbertitzaileei eta bestelako industria-eragileei zuzenduta dago; hain zuzen ere, sodio-ioizko teknologiak non sor dezakeen balioa, litio-ioizko baterien osagarri gisa zer eginkizun izan dezakeen eta datozen urteetan zer faktorek baldintzatuko duten jakin nahi dutenei.
Sodium Batteries Review erosi eta CIC energiGUNEren gainerako txostenak kontsulta ditzakezu gure webgunean.
Energia biltegiratzeko azken joerak eta ikerkuntzako berrikuntzak ezagutu nahi badituzu, harpidetu zaitez.
Goi-mailako talde batean sartu nahi baduzu, hainbat diziplinatako espezialistekin elkarlanean aritu edo zure kezkak kontatu nahi badituzu, ez pentsatu bi aldiz...