AURKITU INTERESGARRIA DITUEN EDUKIAK
Baterien Pasaporte Digitalak (Battery Passport) urrats garrantzitsua egin berri du benetan ezartzeko bidean. CIC energiGUNEk aurretik aztertu du Baterien Pasaporte Digitalak Europako industria jasangarriago eta trazagarriago baterako estrategian duen zeregina, baina Batzordeak argitaratutako dokumentazio berriak aukera ematen du orain esparru orokorretik datu-eskakizun askoz zehatzagoetara igarotzeko.
Europako Batzordeak “Digital Batteries Passport – data points by category” dokumentuaren 2.0 bertsioa argitaratu du. 2026ko abuztuaren 15eko gida horrek Bateriei buruzko Europako Erregelamenduan jasotako informazioa 71 datu-puntutan antolatzen du, eta argitzen du nola aplikatzen zaien ibilgailu elektrikoen bateriei, garraiobide arinen (LMT) bateriei eta 2 kWh-tik gorako edukiera duten industria-bateriei. Kontsultatu Europako Batzordearen “Digital Batteries Passport – data points by category” dokumentua.
Argitalpen honen garrantzia ez datza betebehar berriak ezartzean. Batzordeak berak berariaz adierazten du dokumentua 2023/1542 (EB) Erregelamenduarekin eta dagozkion egintza eskuordetu eta betearazleekin batera irakurri behar dela, eta ez dituela legez ezarritako betebeharrak zabaltzen. Kontsultatu 2023/1542 (EB) Erregelamendua.
CIC energiGUNEk aurretik ere aztertu ditu bateriei buruzko Europako araudi berriaren elementu nagusiak. Araudi horrek jasangarritasunarekin, errendimenduarekin, segurtasunarekin, birziklapenarekin, material birziklatuen edukiarekin, trazabilitatearekin eta bizi-zikloaren kudeaketarekin lotutako eskakizunak ezartzen ditu.
Gida berriak beste urrats bat egiten du orain: arauzko eskakizun horiek industriarentzako ibilbide-orri askoz zehatzago bihurtzen ditu.
Lehen aldiz, enpresek modu egituratuan ikus dezakete zer informazio prestatu beharko duten, zer eskakizun dauden bateria motaren mende eta zer eremu ez diren oraindik nahitaezkoak izango Baterien Pasaporte Digitala derrigorrezkoa bihurtzen denean.
Eta data hori gero eta gertuago dago.
2027ko otsailaren 18tik aurrera, Baterien Pasaporte Digitala nahitaezkoa izango da Europar Batasuneko merkatuan sartzen diren ibilgailu elektrikoen baterientzat, LMT baterientzat eta 2 kWh-tik gorako edukiera duten industria-baterientzat.
Gainera, bateriak izango dira Europar Batasunean Produktuaren Pasaporte Digitala nahitaezkoa izango duten lehen produktu-multzoa, Europako Batzordeak Baterientzako Produktuaren Pasaporte Digitalari buruz argitaratutako informazio espezifikoaren arabera.
Orain arte, industriako eztabaidaren zati handi bat pasaporteak jasoko dituen informazio-multzo nagusiak ezagutzera bideratu da: osaera, errendimendua, jasangarritasuna, zirkulartasuna, konponketa edo birziklapena.
Gida berriak xehetasun-maila handiagoa eskaintzen du.
71 datu-puntuek aukera ematen dute bateria bakoitzaren eta hari aplikagarri zaizkion eskakizunen arabera eskuragarri egon beharko den informazio zehatza identifikatzeko.
Horien artean, oinarrizko datu batzuk daude, hala nola:
bateriaren identifikatzaile bakarra;
Baterien Pasaporte Digitalaren arduradunaren identitatea;
fabrikatzailea, modeloa eta serie-zenbakia;
fabrikazio-lekua eta -data;
pisua eta edukiera;
osaera kimikoa;
substantzia arriskutsuak;
atalase jakin batzuetatik gora dauden lehengai kritikoak.
Baina irismena fitxa tekniko batetik harago doa.
Beste parametro batzuk ere jasotzen dira, hala nola gutxieneko tentsioa, tentsio nominala eta gehieneko tentsioa, potentzia-gaitasuna, aurreikusitako balio-bizitza, barne-erresistentzia, energia-eraginkortasuna, bermeari buruzko informazioa eta errendimenduari eta iraunkortasunari buruzko zenbait datu.
Zirkulartasunerako bereziki garrantzitsua den beste informazio-multzo bat ere badago: bateriaren osaerari, osagaiei, ordezko piezei, segurtasun-neurriei eta desmuntatzeari buruzko informazioa, lehen bizitzaren amaieran haren kudeaketa errazteko datuak barne.
Hau da, Baterien Pasaporte Digitalak ez du soilik bateria baten funtzionamendua deskribatuko. Bateria nola eraikita dagoen eta konpondu, berrerabili, birmanufakturatu edo birziklatu behar denean nola kudea daitekeen ulertzen lagunduko duen informazioa ere eman beharko du.
Informazio horrek balio berezia hartzen du bateria berrerabiltzeko prozesuetan sartzen denean. CIC energiGUNEk urteak daramatza bigarren bizitzako bateriekin lotutako aukerak eta erronkak lantzen. Eremu horretan, produktuaren egoera eta historia ezagutzea funtsezkoa da berrerabil daitekeen zehazteko.
Hau da, ziurrenik, gida berriaren ekarpen erabilgarrienetako bat.
Erregelamenduak datu jakin bat Baterien Pasaporte Digitalaren barruan jasotzeak ez du esan nahi nahitaez 2027ko otsailaren 18tik aurrera erakutsi behar denik.
Batzordeak argi bereizten ditu orain nahitaezko informazioa, aukerakoa, baldintzapekoa eta betebeharra indarrean sartzen denean oraindik bete edo erakutsi beharko ez diren datuak.
Adibidez, karbono-aztarnaren adierazpena eta etiketa pasaportearen datu-puntuen artean daude, baina gidak ezartzen du ez direla 2027ko otsailean erakutsi beharko, haien formatua dagokion betearazpen-legediaren bidez zehaztu behar delako oraindik.
Hala ere, baterien karbono-aztarna Europako araudi berriaren funtsezko elementuetako bat da, eta erronka handia da dagoeneko industriarentzat. Bereziki, balio-kate osoan zehar banatutako materialen, fabrikazioaren, energiaren, garraioaren eta beste prozesu batzuen inguruko informazio fidagarria biltzeko beharragatik.
Behar bezalako ardurari lotutako hornidura arduratsuari (responsible sourcing) buruzko informazioa ere ez da otsailean erakutsi beharko. Gidaren bertsio eguneratuak betebehar horien aplikazioa 2027ko abuztutik aurrera kokatzen du.
Antzeko zerbait gertatzen da hondakinetatik berreskuratutako eta baterietan dauden kobaltoaren, litioaren, nikelaren eta berunaren ehunekoekin. Datu horiek sartzeko egutegia material birziklatuaren edukiari buruzko eskakizunek eta dagokion legediak ezarritakoa izango da.
Horrek ondorio garrantzitsua du enpresentzat: ez dago bateria guztietarako eta data guztietarako balio duen egiaztapen-zerrenda bakar bat.
Lehen lana, hain zuzen ere, produktu bakoitzari zer eskakizun aplikatzen zaizkion eta noiz zehaztea da.
Dokumentazio berriak beste funtsezko alderdi bat berresten du: datu jakin batzuen aplikagarritasuna bateriaren kategoriaren eta ezaugarrien arabera aldatzen da.
Industria-baterien kasuan, adibidez, eskakizun batzuk bateriaren ezaugarrien araberakoak izango dira: kargagarria den, bateriak kudeatzeko sistema bat (Battery Management System) duen, biltegiratze estazionarioan erabiltzen den, babesko bateria gisa funtzionatzen duen edo zer material dituen.
Beste kasu batzuetan, aldeak esplizituak dira. Esate baterako, capacity threshold for exhaustion parametroa nahitaezkoa da ibilgailu elektrikoen baterientzat, baina ez da bete behar LMT edo industria-baterien kasuan.
Horrek agerikoa dirudien arren praktikan ondorio garrantzitsuak izango dituen alderdi bat azaleratzen du:
Baterien Pasaporte Digitalerako prestatzeak merkaturatzen ari den bateria mota behar bezala karakterizatzea eta hari dagozkion betebeharrak identifikatzea eskatzen du lehenik.
Baterien Pasaporte Digitalaren alderdi eraldatzaileenetako bat da bertako informazio guztia ez dela fabrikazio-unean behin betiko finkatuta geratuko.
Erregelamenduak datu dinamikoak ere aurreikusten ditu, hau da, bateria erabili ahala alda daitekeen informazioa.
Gida berriak honako parametro hauekin lotutako datuak identifikatzen ditu:
edukiera eta edukieraren galera;
potentzia eta potentziaren galera;
barne-erresistentzia eta haren bilakaera;
energia-eraginkortasuna, aplikagarria denean;
aurreikusitako balio-bizitza;
osasun-egoera (state of health);
bateriaren egoera;
karga- eta deskarga-zikloen kopurua;
zenbait gertaera negatibo, hala nola istripuak;
funtzionamenduko ingurumen-baldintzak;
karga-egoera.
Parametro horien aplikazioa bateriaren kategoriaren eta ezaugarrien araberakoa da, baina funtsezko desberdintasun bat ezartzen dute produktuen informazio-sistema tradizionalekin alderatuta.
Pasaporteak bateriaren bilakaera islatu ahal izan beharko du bere balio-bizitza osoan.
Batzordeak industriako eragileekin egindako lan-saioetan argitu zuen errendimenduaren eta iraunkortasunaren parametro jakin batzuk dagokienean eguneratu behar direla, erabileratik eratorritako datu batzuk aldian-aldian eguneratuko direla eta, 14. artikuluaren mende dauden bateria jakin batzuen kasuan, osasun-egoerari buruzko informazioak eguneroko eguneratzea eska dezakeela.
Horrek Baterien Pasaporte Digitala produktu bati QR kode bat jartzea, PDF bat sortzea edo datu-base bat behin bakarrik betetzea baino askoz gehiago izatea dakar.
Pasaportea sortzeko eta mantentzeko erantzukizuna bateria amaitua Europar Batasuneko merkatuan sartzen duen operadore ekonomikoari dagokio, eta ez haren osagaien edo moduluen banakako hornitzaileei. Batzordeak adierazten du operadore hori normalean EBn ezarritako fabrikatzailea edo inportatzailea izango dela, eta idatziz baimendu ahal izango diola beste eragile bati bere izenean jarduteko.
Horrek ondorio bereziki garrantzitsuak ditu bateria-paketeen fabrikatzaileentzat, OEMentzat eta inportatzaileentzat.
Azken erantzukizuna haiek izango badute ere, beharrezkoa den informazioaren zati handi bat ez da beren erakundeen barruan sortzen.
Informazio hori zelulen fabrikatzaileen, materialen hornitzaileen, osagaien ekoizleen, logistika-operadoreen edo beste herrialde batzuetan kokatutako enpresen esku egon daiteke.
Batzordeak arkitektura deszentralizatua ere definitzen du: produktuaren informazio zehatza ez da EBko datu-base zentral handi batean gordetzen; aldiz, DPP Registry delakoak identifikatzaile bakarrak eta haiei lotutako metadatuak erregistratzeko beharrezko azpiegitura eskaintzen du.
DPP Registry hori 2026ko uztailaren 20tik dago martxan, enpresei prestatzen laguntzeko proba-ingurune batekin batera. Europako Batzordeak DPP Registry martxan jarri dela iragarri du.
Beraz, ezarpena jada ez da etorkizuneko egoera hipotetiko bat.
Abian da dagoeneko.
Bizi-zikloak beste konplexutasun-geruza bat gehitzen du.
Batzordeak aurkeztutako dokumentazioaren arabera, bateria bat birmanufakturatzen denean edo beste erabilera baterako egokitzen denean (repurposing), Baterien Pasaporte Digital berri bat sortu beharko da, eta beste operadore batek hartuko du haren erantzukizuna. Bateria hondakin bihurtzen denean, erantzukizuna haren kudeaketaz arduratzen den eragileari igaroko zaio.
Pasaporteak bateriaren egoera-aldaketak ere jaso beharko ditu.
Horrela, trazabilitatea ez da fabrikako atean amaituko.
Konponketara, bigarren bizitzara, birmanufakturara eta birziklapenera ere hedatuko da.
71 datu-puntuak argitaratzeak are ageriago uzten du zein izango den ezarpenaren erronka handienetako bat.
Datuak leku desberdinetan daude, enpresa desberdinenak dira eta ez dira beti sortu etorkizunean Baterien Pasaporte Digital batean integratu beharko zirela kontuan hartuta.
Zailtasun hori dagoeneko ikusten ari da benetako industria-proiektuetan. CIC energiGUNEren eta CAF Power & Automationen arteko lankidetza, bateriei buruzko Europako araudi berrira egokitzeko, jasangarritasunarekin, trazabilitatearekin, karbono-aztarnarekin, bizi-zikloaren kudeaketarekin eta hornidura-kateko hainbat eragilerengandik datorren informazioa biltzearekin lotutako erronkei aurre egiteko aukera ematen ari da.
Nazioarteko dimentsioak, gainera, arazo berriak gehitzen ditu.
Europako Batzordeak antolatutako webinar batean, Catena-Xek CATL eta BMWrekin batera garatutako proiektu pilotu bat aurkeztu zuen, Txinaren eta Europaren artean Baterien Pasaporte Digitalari buruzko informazio-trukea erakusteko. Lehen fasean, proiektu pilotuak aztertutako datu estatikoen eskakizunen % 80 inguru estaltzea lortu zuen, baina informazio sentikor jakin batzuk truketik kanpo geratu ziren.
Ez da arauzko erreferentzia bat, ezta industria osora estrapola daitekeen ehuneko bat ere, baina arazoa oso ondo erakusten du:
Baterien Pasaporte Digitalaren eskakizunak betetzea datuen kalitatearen eta hornidura-kate konplexuetan zehar datu horiek partekatzeko gaitasunaren mende egongo da.
Batzordearen gida berriak ziurgabetasunaren zati bat murrizten du.
Orain askoz zehaztasun handiagoz dakigu zer informazio jasotzen duen pasaporteak eta nola aldatzen den haren aplikagarritasuna.
Baina horrek hurrengo erronka identifikatzea ere errazten du.
Hemendik 2027ko otsailera bitartean, eraginpeko enpresek araudia interpretatzetik hura ezartzera igaro beharko dute:
pasaportearen mende dauden bateriak identifikatu, aplikagarriak diren datu-puntuak mapatu, informazio-iturriak aurkitu, falta diren datuak detektatu, hornitzaileekin koordinatu, metodologiak baliozkotu, barne-erantzukizunak zehaztu eta informazio hori produktuaren bizi-ziklo osoan mantentzeko sistemak prestatu beharko dituzte.
2027ko otsailaren 18a ez litzateke izan beharko enpresa bat bere Baterien Pasaporte Digitala nola sortu galdetzen hasten den eguna.
Sistema dagoeneko martxan egon beharko lukeen eguna izan beharko luke.
Batzordearen gida berriak helburua hobeto zehazteko aukera ematen du, baina ez du ezabatzen datu askoren atzean dagoen konplexutasun teknikoa.
Karbono-aztarnak, Bizi Zikloaren Azterketak (BZA/LCA), materialen osaerak, material birziklatuaren edukiak, errendimenduak eta iraunkortasunak edo hornidura-katearen trazabilitateak informazio fidagarria eskatzen dute, eta kasu askotan, metodologia eta gaitasun tekniko espezifikoak ere bai.
Bizi Zikloaren Azterketak, adibidez, produktu baten ingurumen-inpaktuak ebaluatzeko aukera ematen du, lehengaiak erauzi eta prozesatzetik fabrikaziora, erabilerara eta bizi-amaierara arte. Horrek funtsezko informazioa eskaintzen du jasangarritasun-eskakizun berriei ikuspegi integral batetik heltzeko.
CIC energiGUNEk enpresekin lan egiten du bateriei aplikagarri zaizkien Europako eskakizun berriak interpretatzen eta horietarako prestatzen laguntzeko, beharrezko datuak identifikatzeko, informazio-hutsuneak detektatzeko eta datuak biltzen, kalkulatzen eta baliozkotzen aurrera egiteko.
Industria-proiektuetan garatutako esperientziak erakusten du erronka nagusietako bat ez dela soilik pasaporte digitala sortzea, baizik eta haren oinarrian egon behar duen informazio fidagarria eraikitzea.
Araudi-ingurune berri honetan sakondu nahi duten enpresentzat, CIC energiGUNEk “THE DIGITAL BATTERY PASSPORT. Regulation, Sustainability and Industrial Transformation in Europe” izeneko txosten teknikoa prestatu du. Baterien fabrikatzaileei, hornitzaileei, OEMei eta beste industria-eragile batzuei zuzenduta dago, eskakizun berriei aurrea hartu, araudia ez betetzeko arriskuak murriztu eta datuen arloko prestakuntza hobetu nahi dutenei. Eskuratu “THE DIGITAL BATTERY PASSPORT” txostena.
Txostenak Bateriei buruzko Europako Erregelamenduaren eragina eta Baterien Pasaporte Digitalak hainbat arlotan dituen ondorioak aztertzen ditu, hala nola jasangarritasunean, BZA/LCA analisian, karbono-aztarnan, zirkulartasunean, material birziklatuaren edukian, behar bezalako arduraren arloan eta digitalizazioan.
Izan ere, 2027tik aurrera, bateria batek ez du soilik nola funtzionatzen duen frogatu beharko.
Bere historia ere datuen bidez erakutsi beharko du.
Energia biltegiratzeko azken joerak eta ikerkuntzako berrikuntzak ezagutu nahi badituzu, harpidetu zaitez.
Goi-mailako talde batean sartu nahi baduzu, hainbat diziplinatako espezialistekin elkarlanean aritu edo zure kezkak kontatu nahi badituzu, ez pentsatu bi aldiz...